Terug naar overzicht

Luchtkwaliteit in Nederland moet verbeteren

De deeltjes in de lucht zijn overal

07 december 2018

Als je gezonde longen hebt, merk je niet altijd dat de luchtkwaliteit slecht is. Mensen met een longziekte merken het wel meteen. Neem bijvoorbeeld astmapatiënte Eelke Haze-Kischemoller uit Maassluis. Ze wordt benauwd, moet meer medicijnen gebruiken en belandt regelmatig in het ziekenhuis. Eelke is niet de enige. In Nederland zijn 1,2 miljoen mensen met een longziekte.

Luchtkwaliteit in Nederland

Begin dit jaar gaf de Gezondheidsraad advies over de luchtkwaliteit in Nederland. Volgens de raad levert luchtvervuiling een belangrijke bijdrage aan ziekte en sterfte in ons land. Alleen al de blootstelling aan fijnstof is verantwoordelijk voor zo’n 4% van de ziektelast in Nederland. Na roken (13%) behoort luchtvervuiling daarmee tot één van de belangrijkste risicofactoren, vergelijkbaar met overgewicht (5%) en weinig lichamelijke activiteit (3-4%). Veel mensen in Nederland realiseren zich niet dat de ‘onzichtbare’ luchtvervuiling zoveel schadelijke gevolgen kan hebben voor de gezondheid.

Astma zette de wereld van Eelke op zijn kop. Als kind had Eelke last van inspanningsastma. Tot acht jaar geleden had ze daar weinig last van, toen ze ineens zieker en zieker werd. Zo erg dat Eelke soms aan de zuurstof moest. Haar longen zaten helemaal dicht. Eelke bleek een vorm van astma te hebben die op geen enkele bestaande medicatie reageerde.

Luchtkwaliteit moet verbeteren

De Wereldgezondheidsorganisatie adviseert ook over luchtvervuiling en gezondheid. Zo adviseert deze organisatie om de concentratie luchtvervuiling veel verder naar beneden te brengen dan we in Europa met elkaar hebben afgesproken. Het lukt Nederland waarschijnlijk om, mits we het op dit moment voorgenomen beleid daadwerkelijk gaan uitvoeren, in 2030 aan deze advieswaarden te voldoen.

De Gezondheidsraad gaat een stapje verder en stelt dat er nog veel gezondheidswinst te behalen valt. Om dat te bereiken moet de luchtkwaliteit nog verder verbeteren dan de Wereldgezondheidsorganisatie adviseert. Belangrijk daarbij zegt de Gezondheidsraad is het aanpakken van de concentraties fijnstof en stikstofdioxide afkomstig van vooral dieselvoertuigen en het aanpakken van de uitstoot van ammoniak vanuit de veehouderij. Op die manier kan de ‘deken’ van luchtverontreiniging boven heel Nederland worden verminderd. Volgens de Gezondheidsraad levert dit de meeste gezondheidswinst op voor de gehele Nederlandse bevolking.

De longen van Eelke zijn enorm gevoelig. Ze reageren dan ook direct op slechte luchtkwaliteit. Ze heeft last van houtrook, vuurwerk en op drukke verkeersplekken. Ook ligt Maassluis vlakbij het haven- en industriegebied, het Botlek. Als de wind verkeerd staat of de uitstoot hoog is, merkt ze dat meteen. Fijnstofdeeltjes in de lucht zijn overal, ze dringen ook binnen in huis, zelfs als je ramen en deuren gesloten houdt. Wat overigens niet aan te bevelen is, want voor een goede luchtkwaliteit in huis is het  juist belangrijk om je huis te ventileren, maar dan liefst wel met gezonde buitenlucht.

Hou rekening met hoogrisicogroepen

De Gezondheidsraad adviseert ook om extra rekening te houden met zogenaamde hoogrisicogroepen: zowel mensen die langdurig worden blootgesteld aan luchtverontreiniging, als mensen die vanwege leeftijd (kinderen en ouderen) of ziekte extra gevoelig zijn voor luchtverontreiniging. Eelke is hier een voorbeeld van.

De Gezondheidsraad stelt in dit kader extra maatregelen voor rond “hotspots”: locaties met relatief veel luchtvervuiling, bijvoorbeeld rond drukke wegen. Deze maatregelen moeten mensen als Eelke beter beschermen tegen uitstoot van vieze stoffen. Voorbeelden van het aanpakken van zulke “hot spots” in steden zijn: autoluwe binnensteden, milieuzones en snelheidsbeperkingen. Daarnaast pleit de raad voor een ‘gevoelige bestemmingenbeleid’ om specifiek de hooggevoelige groepen te beschermen. Dat betekent geen voorzieningen voor kinderen en ouderen in de buurt van zo’n “hot spot”.

Dit is waar wij ons als Longfonds ook hard voor maken. Het verhaal van Eelke laat precies zien waarom dit zo belangrijk is: de luchtkwaliteit heeft een enorme impact op het dagelijks leven van de ruim 1 miljoen longpatiënten in Nederland. Met de adviezen van de Gezondheidsraad en de Wereldgezondheidsorganisatie én de ervaringen van mensen met een longziekte in onze achterzak dringen wij in Den Haag erop aan om in het Schone Lucht Akkoord werk te maken van maatregelen die de lucht gezonder maken en kwetsbare groepen beschermt tegen vieze lucht.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *