Terug naar overzicht

Hoe-vraag helpt klimaatakkoord struikelblokken te omzeilen

Klimaattafels aan de slag

17 oktober 2018

Ed Nijpels, voorzitter van het klimaatberaad, hief de handen ten hemel vrijdagochtend 28 september. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) had zojuist hun analyse van het ‘voorstel voor hoofdlijnen van het klimaatakkoord’ gepresenteerd. Moeilijk, moeilijk – was de voornaamste conclusie van de rekenmeesters. “Het is onmogelijk verder aan de slag te gaan,” verzuchtte Nijpels, “als we niet weten wat de ruimte is die het kabinet partijen geeft om de voorstellen uit te werken.”

Inmiddels heeft het kabinet ‘het fluitsignaal voor de tweede ronde gesprekken aan de sectortafels en in het Klimaatberaad’ gegeven. De vijf zogenaamde ‘klimaattafels’ moeten nu aan de slag met de hoe-vraag, want die is tot nu toe nog nauwelijks aan bod gekomen. Zo ook het gezelschap dat zich over de voorstellen voor verkeer en vervoer gebogen heeft. In mijn eerdere blog had ik het PBL al veel succes toegewenst. De hoofdlijnen van de mobiliteitstafel bevatten namelijk een hoog gehalte van rijp en groen (van ‘150 diesellocomotieven vervangen’ tot ‘doorontwikkelen binnenvaart’). Onderzoeker Pieter Boot vatte het mooi samen. De deelnemers aan de mobiliteitstafel hebben ‘veel energie gestopt in het bedenken van mogelijkheden’, maar zijn gestuit op drie struikelblokken: gedragsverandering, de inzet van elektrisch vervoer en het gebruik van biobrandstoffen.

Laat ik de struikelblokken één voor één proberen op te ruimen.

Gedragsverandering

Allereerst de gedragsverandering. Die is natuurlijk het lastigst van allemaal. Wel gaat in dit geval het gezegde op: gelegenheid maakt de dief. Begin eens met het investeren in topklasse OV als alternatief voor de auto. Maar maak diesels ook financieel onaantrekkelijk. Het Europees Parlement heeft deze week gelukkig daad bij het woord gevoegd en de CO2-normen voor auto’s opgeschroefd. In 2025 moeten auto’s 20% minder CO2 uitstoten en in 2030 moet de uitstoot met 40% gereduceerd zijn. Niemand die meer openstaat voor gedragsverandering dan de calculerende burger.

Inzet elektrisch vervoer

Dan de inzet op elektrisch vervoer. Op papier is elektrisch natuurlijk het allermooist voor het klimaat. Maar het PBL vraagt zich af of de markt de ambitie voor elektrische auto’s wel kan bijbenen. En die zorg deel ik. Nu al zien we grote leveringsproblemen voor bijvoorbeeld elektrische bestelwagens. Gelukkig zijn er meerdere wegen die naar Rome leiden. PitPoint vraagt al jaren aandacht voor het ruim baan geven aan duurzame alternatieven. Groengas kan de komende jaren helpen de klimaatdoelen te halen – zonder dat er een lange wachtlijst komt voor stekkerauto’s.

Gebruik biobrandstoffen

Dat brengt ons bij de inzet van biobrandstoffen. De mobiliteitstafel maakt zich zorgen om de (beperkte) beschikbaarheid van deze brandstoffen. Ze hebben bovendien een imagoprobleem, de niet-fossiele vloeibare en gasvormige brandstoffen. Terecht, want te lang is er sprake geweest van groenwaspraktijken en zijn negatieve gevolgen voor bijvoorbeeld de voedselproductie over het hoofd gezien. Maar de markt heeft wel van z’n fouten geleerd. De derde generatie biobrandstoffen is veel duurzamer. Alle reden om de productie op te schroeven en in te zetten aan de pomp. Groengas werkt immers via precies hetzelfde principe als groene stroom. Natuurlijk moeten we op termijn van het gas af, maar laten we pragmatisch zijn en het klimaatneutrale groengas daarom niet in de ban doen.

Zo heeft de mobiliteitstafel in feite de struikelblokken zelf opgeworpen. Er is veel aandacht besteed aan het einddoel. Iets meer aandacht voor de weg daar naartoe, had een minder hobbelige route opgeleverd. Misschien is dat de ruimte die het klimaatberaad van Ed Nijpels zoekt. En daarvoor is het nog niet te laat.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *